Wednesday, April 12, 2017

ඥාණ මාපියන් (Godmothers and Godfathers)

දම්පාට දේදුන්නට ලියන ලද පසු ගිය පොස්ටුවට කොමෙන්ට් කල රසික සූරියාඅරච්චි මහතා Godfather වදනෙහි සිංහල පරිවර්තිත වදන ඥාන පියා වූයේ කෙලෙසක දැයි අසා තිබුනා. මෙම වදන සිංහල කතෝලික ජන වහර තුලින් පැමිනෙන්නකි.

ක්‍රිස්තුස් වහන්සේ ගේ අනුගාමිකයන් සභා රැසක් තුල ජන වන්දනාව පවත්වාගෙන යනවා. කතෝලික සභාව, පෙන්තකොස්ත සභාව, එංගලන්ත සභාව උදාහරන ලෙස දැක්විය හැකිය. මෙම සභාවන්ට සාමාජිකයින් බඳවා ගැනීම බෞතිස්මය යනුවෙන් හඳුන්වනවා. සමහර සභා වැඩිහිටියන් පමණක් බෞතීස්ම කළද ලංකාවේ සහ ඉතාලියේ බෙහෙවින් ප්‍රචලිත කතෝලික සභාව කතෝලික පවුල් වල දරුවන් ඉපදී මසක් ඇතුලත බෞතීස්ම කරනවා.

දරුවකු බෞතීස්ම කරනා අවස්තාවේදී දෙමාපියනට අමතරව ඥාන මව සහ ඥාණ පියා යනුවෙන් තරුණ යුවලක් වෙත දරුවාගේ භාරකාරත්වය පවරනවා. දරුවාගේ අධ්‍යාපනය සහ අධ්‍යාත්මික ගුණ වගාව පිළිබඳව වගකීම පැවරෙනුයේ මෙම ඥාන මව සහ ඥාණ පියා වෙතය. මේ දෙදෙනා දරුවාගේ යහපත් වර්ධනය පිළිබඳව වගකියනා බවට දෙවියන් ඉදිරියේ දිව්රුමක් දෙන අතර බොහෝවිට මෙම පදවිය සඳහා තෝරාගනුයේ වයස 25ත් 30ත් අතර හොඳ හැදියාවකින් යුතු පවුලේ ඥාතීන් දෙදෙනකුය. දැන් බොහෝවිට තෝරා ගනු ලබන දෙදෙනා උසස් අධ්‍යාපනය ලබන අයය. දෙමාපියන් මියගියද අවස්ථා වල සහ වෙනත් අභාග්‍යසම්පන්න අවස්ථාවල  දරුවන්ගේ භාරකාරත්වය මොවුන් දරනවා. සාමාන්‍යයෙන් දරුවන්ද මේ  දෙදෙනාට ලෙන්ගතුකමක් දක්වන අතරම ඔවුන් කියනා දේ කරන්නට නැඹුරුවක් දක්වනවා.

ඥාන මව සහ ඥාණ පියා වෙත ඉංග්‍රීසි බසින් යෙදෙනුයේ Godmother සහ Godfather යන වචනයන්ය.

Godfather යන වචනය පාතාල නායකයන් මෙන්ම විවිධ ක්ෂේත්‍ර වල ඉහලම බලපෑම් කරනා පුද්ගලයින් හඳුන්වන්න යොදනවා.

God Father යන වචනය ඉතාලියේ මාෆියා නායකයින් හඳුන්වන්න යෙදී ඇත්තේ අපුරු ක්‍රම වේදයක් නිසාය. මාෆියා කල්ලි බෙහෙවින් බලවත්ව සිටි යුගයේ යම් ගමක පිරිමි දරුවකු ඉපදුනු විට දෙමාපියන් විසින් දරුවාගේ ඥාණ පියා වශයෙන් තෝරාගෙන ඇත්තේ ප්‍රදේශයේ මාෆියා නායකයාවය. බෞතීස්ම උත්සවයේදී දරුවාගේ භාර කාරත්වට දෙවියන් ඉදිරියේ දිවුරුමකින් ලබාගන්නා මාෆියා නායකයාට එම දරුවා වැඩුන පසුව ඔහුට යම් අනතුරක් කිරීමට හෝ මරා දැමීමට කිසිදු ඉඩකඩක් නොමැති වීම එලෙස කිරීමට හේතුවය. අනෙක් අතට අදාළ නායකයාටද ඥාණ දරුවා ලෙන්ගතු කමක් දක්වන නිසා ඔහුට විරුද්ධව දරුවා නැගීසිටීමේ ඉඩකඩ අවම වනවා. මේ ආකාරයට මුළු ප්‍රදේශයේම දරුවන්ගේ ඥාණ පියා එම ප්‍රදේශයේ මාෆියා නායකයා බවට පත්වනවා. ඔහුට මුළු ප්‍රදේශයේම තරුණයන් සහ දරුවන් Godfather යනුවෙන් ඇමතීම නිසා මේ වදන ප්‍රචලිත වී තිබෙනවා. දැන් එය විවිධ ක්ෂේත්‍ර වල ඉහලම ප්‍රවීනයන් හැඳින්වීමට යොදා ගන්නවා.

අප කුඩා කල ඔවුන් දෙදෙනා හැදින්වීමට මඤ්ඤා හෝ මංඤම්මා  සහ පඤ්ඤා යන වදන්ද යොදා ගනු ලැබුවා.

Godmother සහ Godfather යන වදන් සිංහලට හැරෙද්දී ඥාන මව සහ ඥාණ පියා බවට පත්ව ඇත්තේ  දරුවාගේ අධ්‍යාපනය සහ අධ්‍යාත්මික ගුණ වගාව තුලින් නැණ පැහැදවීමේ වගකීම ඔවුනට පැවරෙන නිසා වන්නට ඇති.

Tuesday, April 11, 2017

නෙළුම් යාය බ්ලොග් ප්‍රවර්ධකයෝ සහ කුහකයෝ

නෙළුම් යාය බ්ලොග් සම්මාන උළෙල  ඇති සාර්ථකව සහ අති උත්කර්ෂවත් ලෙස පැවැත්වීමෙන් අනතුරුව අදාළ උළෙල සම්බන්ධව විශාල කතිකාවක් ගොඩනැගී ඇත.  මේ කතිකාව තුල නෙළුම් යාය සංවිධායකයින් වෙත ස්තුති කිරීම් වලට වඩා ඔවුනට විරුද්ධව සිදුකළ විවේචන ප්‍රමානාත්මකව  ඉහල අගයක් ගන්න බව පෙනී යයි. මේ විවේචන බොහොමයක් දේශපාලනික දැක්මකින් යුතු බව නිරීක්ෂණය කල හැකිය. විවේචකයන් ප්‍රධාන වශයෙන් දෙවර්ගයකි. එනම් සිය ප්‍රොෆයිලයෙන් පැමිණෙන්නන් සහ නිර්නාමිකයන්ය. ප්‍රොෆයිල විවේචකයින් ගෙන් සමහරකු සාධනාත්මක විවේචන(constructive criticism) සිදු කරනා අතර තවත් ප්‍රොෆයිල විවේචකයින් පිරිසක් සාධනාත්මක විවේචන ස්වරුපයෙන් නිර්දය පහර ගැසීම් සිදු කරති. නිර්නාමික විවේචකයින් (ඇනෝ) බොහොමයක් හුදු මඩ ප්‍රහාරයකට අවස්ථාව ප්‍රයෝජනයට ගත බව පෙනී යයි. නෙළුම් යාය සංවිධායකයින් සහ උළෙල අගය කළ පිරිස් ද නිර්නාමික මඩ ප්‍රහාර වලට සමහර අවස්ථා හිදී ලක්වින. මේ නිසා බහුතරයක් බ්ලොග් කරුවන් නිහඬ පිළිවෙතක් අනුගමනය කිරීම තුල අගයකිරීම් දැක ගත හැකි වුයේ අවම මට්ටමකිනි.

කෙසේ නවක බ්ලොග්කරුවකු වශයෙන් බ්ලොග්කරණයට පැමිණි දින සිට මා හඳුනාගත් බ්ලොග් සැබෑ  ප්‍රවර්ධකයින් කවුරුන්ද යන මගේ අත්දැකීමද මෙම ලිපිය තුලට ඇතුලත් කරමි.

මා බ්ලොග්කරණය ආරම්භ කළේ  2014 වසරේ දීය. මෙම කාලය තුල ලද අත්දැකීම් තුලින්,  බ්ලොග් ප්‍රවර්ධනය වෙනුවෙන් කටයුතු කරනා  ප්‍රධාන  කොට්ටාශ හතරක් ඇති බව නිරීක්ෂණය විය.

1. බ්ලොග් නොලියන කොමෙන්ට්කරුවන් (ප්‍රොෆයිල්)
2. බ්ලොග් ලියනා කොමෙන්ට්කරුවන්  (ප්‍රොෆයිල්)
2. විශාල කාලයක් කැප කර පුද්ගලික මට්ටමෙන් දිරිගන්වන ,ලක්මාල් කන්දෙවිදාන, ඉන්දික කොඩිතුවක්කු වැනි පිරිස් 
4. සංවිධිත මට්ටමෙන් බ්ලොග් ප්‍රවර්ධනය කරනා පිරිස්. (සංවිධාන සහ සින්ඩිකේටර)

මේ හතරවන කොටස තුල පවත්නා සින්ඩිකේටර, ෆේස් බුක් ගෘප් සහ නෙලුම් යාය වැනි සංවිධාන බ්ලොග් ප්‍රවර්ධනයට විශාල මෙහෙවරක් කරති. මේ කාලය තුල බොහෝ සින්ඩිකේටර ආරම්භකලද  එදා සිට අතිශය වේගවත්ව යාවත්කාලීන කරනා එකම සින්ඩිකේටරය මාතලන්ගේ සින්ඩිය පමණක් බව මගේ අත්දැකීමය. මා බ්ලොග්කරණයට පිවිසි අළුත බොහෝ සින්ඩිකෙටරවලට ලියාපදිංචිය සඳහා  අයදුම් කරත් මගේ ලිපි භාරගත්තේ මාතලන් සහ කොත්තු පමණි. මේ හේතුවෙන් මා සින්ඩිකේටරවල ලියාපදිංචි වීම අත්හැර දැමුවෙමි . එම කාලයේදී නෙළුම් යාය පිටුව ආරම්භ කළ අතර එහි මා ලියූ ලිපි පලවින . මේ නිසා සින්ඩිකේටර නොමැතිව වුවද මාහට පාඨක පිරිසක් ගොඩනැගුනු බව ස්තුති පුර්වකව මතක් කලයුතුය. 

බ්ලොග්කරණය අරඹා වසර තුනක ක පමණ කාලයක් ගතවන මේ මොහොතේ  මගේ ලිපි වලට වැඩිම පාඨකයන් පැමිනෙන Traffic Sources අනු පිලිවෙලින් පහත පරිදිය 
1. මුහුණු පොත 
2. මාතලන්ගේ සින්ඩිය 
3. නෙලුම් යාය 

මෙයට පෙර  බ්ලොග් සම්මාන උළෙල කිහිපයක් තිබුනද දැනට පවතිනුයේ නෙලුම් යාය සහ  බ්ලොග් වසන්තය පමණයි. මේ දෙක අතරින් නෙලුම් යාය සංවිධායකයින් වසර තුනක් තුල පරිනාමය වෙමින් ජාතික මට්ටමේ බ්ලොග් සම්මාන උළෙලක් බවට නෙළුම් යාය බ්ලොග් සම්මාන උළෙල පත් කර තිබෙනවා. 

පුද්ගලික  හේතුවක් මත පළමු නෙළුම් යායට පැමිණීමට මාහට නොහැකිවුනා. දෙවන නෙළුම් යායට සහභාගී වීමෙන් අනතුරුව බ්ලොග් කරුවන් තිහක් පමණ ඍජුවම මගේ මුහුණු පොතේ මිතුරන් බවට පත් උනා. එම මිතුරන්  හරහා තවත් විශාල පිරිසක් බ්ලොග් කරුවන් සහ පාඨකයන් සමග ජාල ගතවීම තුල මා හට පාඨකයන් විශාල සංඛ්‍යාවක් ලැබුනා. මේ අයුරින් නෙලුම් යාය තුලින් සිය බ්ලොග් අඩවිය ප්‍රවර්ධනය කරගත් බොහෝ පිරිසක් සිටිනවා. ඉන් බොහොමයක් දෙනා මා මෙන්ම ප්‍රධාන ධාරාවේ ජන මාධ්‍ය සම්බන්ධතා හෝ රටේ ප්‍රචලිත නමක් නොමැතිව බ්ලොග් කරණයට පිවිසි අය ය.  

මා නෙළුම් යාය වෙනුවෙන් කොන්දේසි විරහිතව පෙනී සිටිනුයේ අප වැනි නවකයන්ගේ බ්ලොග් අඩවි ප්‍රවර්ධනයට එම සංවිධානය සිදුකල මෙහෙවර නිසාය. 

නෙළුම් යාය නිර්දය ලෙස විවේචනය කරනා පිරිස අතරින් බොහොමයක් ප්‍රධාන ධාරාවේ ජන මාධ්‍ය තුල නමක් පවතින පුද්ගලයන් බව පෙනී යයි. ඔවුනට මෙවන් සංවිධාන තිබුනද නැතිවුවද වෙනසක් නොමැත. මන්ද යත් ඔවුන් වෙත කොහොමටත් පාඨකයින් සිටින බැවිනි. බ්ලොග් කරණයට පැමිණෙන නවකයින් සඳහා ඇති ප්‍රධානතම කවුළුව විකල් දේශපාලන අර්ථදක්වීම් තුලින් තලා පෙලා දැමීමට තැත් කිරීම මා දකිනුයේ කුහක කමක් ලෙසටමය. නෙළුම් යායට විරුද්ධව ප්‍රකාශ නිකුත් කරනා මෙම මාධ්‍ය සහ කලා ක්ෂේත්‍ර වල ඥාන පියවරු (God Fathers) බ්ලොග් කරනයට පිවිසෙන නවකයින්ට කිසිදු ආකාරයකින් අතහිත දී ඇති බවක් දැන ගන්නට නම් නැත. 

මෙම ඥාන පියවරුනට අමතරව තමන්ගේ  ප්‍රොෆයිලයෙන් පෙනී සිටීමට තරම් කොන්දක් නොමැති පිරිසක් නිර්නාමික කොමෙන්ට් මගින් හිතු මතේ මඩ අනමින් මඩ කෙළියේ යෙදෙති. මේ අතර දවල් මිගෙල් රෑ දනියෙල් චරිත දෙක රගපාන්නද සිටිති. 

බ්ලොග් කරණයට පිවිසෙන නවකයන්ට විවරව ඇති ප්‍රධානම කවුළුව වන නෙළුම් යාය වෙත මා කොන්දේසි විරහිතව පෙනී සිටින බව නැවතත් ප්‍රකාශ කරමි. තමනට කල නොහැකි දෙයක් අන් ය කරනා විට එයට අකුල් හෙළනා කුහකයින් ඉදිරියේ නොසැලී හතරවන නෙළුම් යාය සම්මාන උළෙල අති සාර්ථක වේවා යනුවෙන්ද සුභාසිංෂණය කරමි.

Thursday, April 6, 2017

තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය පිළිබඳ පනත -පළමු කොටස

තොරතුරු දැනගැනීමේ පනත් කෙටුම්පත, පසුගිය රජය සමයේ මුල් වරට පාර්ලිමේන්තුවට ඉදිරිපත් කරන ලද්දකි. වසර ගනණක් උවමනාවෙන්ම යටපත් කර තිබූ මෙම පනත් කෙටුම්පත පසුගිය ජනාධිපතිවරණයේ පොදු අපේක්ෂකයාගේ ප්‍රමුඛ මැතිවරණ පොරොන්දුවක් ද වින. නව රජය පිහිටුවීමෙන් අනතුරුව ප්‍රමාදවී හෝ එය පාර්ලිමේන්තුවේ සම්මත වී නීතිමය තත්වයක් ලැබීම මෙරට ජනතා සුභ සිද්ධිය පිණිස වන බව පැහැදිලිය.

නමුත් මෙම බලගතු පනත යටතේ සලස්වා ඇති ප්‍රතිපාදන පිළිබඳව පොදු ජනතාව අතර ඇති දැනුවත් භාවය ඉතා අවම මට්ටමක පවතියි. මෙම පනත පිළිබඳ ව  පොදු  ජනතාව නිසි ලෙස දැනුවත් කිරීම තුලින් රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණයේ පවතින දූෂිත ක්‍රියා සහ අවභාවිතයන් අවම මට්ටමකට පත් කිරීමේ හැකියාවක් ඇත. පනතේ ලබාදී ඇති  ප්‍රතිපාදන යටතේ සුවිශේෂී අවස්ථාවන් කිහිපයක් හැර අනෙකුත් සියලු අවස්ථාවන්හිදී රාජ්‍ය ආයතන සහ රාජ්‍ය නොවන සංවිධාන වල (ශ්‍රී ලංකාව තුල ලියාපදිංචි ) තොරතුරු මහජනතාවට ලබා දීමට අදාල ආයතන නීතියෙන් බැඳී සිටිති.

නමුත් කනගාටුවට කරුණ වනුයේ මෙම පනත සහ එහි ප්‍රතිපාදන පිළිබඳව නිසි දැනුවත් කිරීමක් අදාල බලදාරීන් විසින් නොකිරීමය.

රාජ්‍ය අංශයේ දූෂණ, බලය අවභාවිතය, මුල්‍ය වංචා සහ අනෙකුත් සහ සාපරාධී  කටයුතු සම්බන්ධව ගවේශණශීලී ජනමාධ්‍යවේදීන් විසින් පුවත් පත් සහ විකල්ප වෙබ් අඩවි තුල පල කරනා ලද  ලිපි තුලින් හෙලිදරව් කළ කරුනු තුලින් සමහර අවස්ථාවල රජයන් පෙරලීමට තරම් මහජන මතයන් ගොඩනැගුන බව නොකිව මනාය. හෙලිදරව් වූ දූෂණ සහ වංචා ප්‍රමාණය සමස්ථයක් වශයෙන් ගත් කල මුළු ප්‍රමානයෙන් ඉතාමත් සුළුතරයක් බව පුවත් පත් වල පළවන කොමිසන් සභා වාර්තා කියවන විට පෙනී යයි. එයට හේතුව වී ඇත්තේ අදාල අවක්‍රියා පිලිබඳ  තොරතුරු මාධ්‍යය වෙත ගලා ඒමට ඇති ඉඩකඩ හසුරා තිබේම වේ. ආයතන වල ලිපිගොනු රහස්‍ය ලේබලය තුල පවත්වාගෙන යාම දූෂණ සහ වංචාවනට ඉතාමත් යෝග්‍ය පරිසරයක් නිර්මානය කරයි. තොරතුරු පිටතට ගලායාම වලක්වා ඇති තාක්කල් දූෂිතයනට සහ වංචා කරුවනට කිසිදු බිය සැකයකින් තොරව සිය අභිමතය පරිදි සම්පත් අවභාවිතයේ යෙදෙමින් කටයුතු කිරීමට හැකියාව ලැබේ.

තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය රට තුල නීතිගත කිරීම තුලින් බිඳ දමා ඇත්තේ  මෙතෙක් පැවති කරුනු වසන් කිරීමට තිබුනු හැකියාවය. තොරතුරු වසන් කිරීමට තිබූ හැකියාව තුල දූෂිතයනට සැඟවී  සිටීමට තිබූ ඉඩකඩ ය.

මෙම පනත තිබුනද නොතිබුනද අවංක නිලධාරීනට තොරතුරු පිටතට ගලා යාම පිළිබඳ  ප්‍රශ්නයක් නොමැත. නමුත් නීතිමය ප්‍රතිපාදන තුලින්ම තොරතුරු ලබාදීමට නිර්මාණය කර  ඇති අවකාශය දූෂිතයනට නම් මරු පහරකි. පනත නීතිගත වුවද ස්වකීය දූෂණ ක්‍රියා හෙලිවීමට ඇති අවකාශය දුෂිතයන් විසින් තවමත් හඳුනාගෙන ඇති බවක් නොපෙනෙයි. නමුත් මෙම නීතිමය ප්‍රතිපාදනය යටතේ  හෙළි කරගන්නා කරුනු පදනම් කරගෙන අධිකරණ ක්‍රියා මාර්ග ගන්නා දිනෙක තොරතුරු දැනගැනීමට ඇති අයිතිය පිළිබඳ පනත දුෂිතයන් සසල කර දමනු ඇත.

මෙම පනත යටතේ හඳුන්වා දී ඇති නීතිමය ප්‍රතිපාදන මීළඟ  කොටසින් ........